Topyekun savunma faaliyetlerinin Milli seviyede etkin olarak yürütülebilmesi için, sivil ve askeri kesim arasında işbirliği ve koordinasyon sağlanması ve her iki kesim arasında bu bağlantıların güçlendirilmesi zorunludur. 1999 yılında meydana gelen ve ülkemizi derinden etkileyen iki büyük deprem, özellikle barışta sivil kesimin desteklenmesinde Silahlı Kuvvetler’in sahip olduğu imkanlar ile bu imkanların harekete geçirilmesi için etkin bir Sivil-Asker İşbirliği’nin önemini bir kez daha ortaya koymuştur.

Türkiye’de SAİ faaliyet alanları, merkezi seviyeden mahalli seviyeye kadar uzanan oldukça geniş bir alana yayılmakta olup, söz konusu alanlar; Barış Döneminde SAİ, Doğal Afetlerde SAİ ile Kriz ve Savaş Dönemlerinde SAİ faaliyet alanları olarak sıralanabilir.

      a. Barış Döneminde SAİ Faaliyetleri :

      (1) Seferberlik ve savaş hazırlıklarına ilişkin planların, usul ve esasların hazırlanması ve gerekli düzeltmelerin yapılması,

      (2) Silahlı Kuvvetler, kamu ve özel kesim ile halkın ihtiyacını karşılamak üzere, milli kaynakların planlanması konusunda önceliklerin tespit edilmesi,

      (3) Bir düşman saldırısı veya doğal afetten sonra, ikaz ve alarm konuları dahil olmak üzere halkın korunması, nüfus hareketleri, kurtarma-enkaz kaldırma, tıbbi ilk yardım gibi sivil savunma faaliyet alanlarına giren konularda tedbir alınması,

      (4) Düşman tehdidine maruz hassas bölgeler veya tesisler ile askeri yasak bölgeler ve güvenlik bölgelerinin tespit edilmesi,

      (5) Silahlı Kuvvetlerde eğitim, tatbikat ve kamuya bilgi verilmesi ile ilgili faaliyetlerin düzenlenmesi,

      (6) NATO Sivil Olağanüstü Hal Planlaması ve NATO Sivil-Asker İşbirliği ile ilgili faaliyetlerin koordine edilmesi,

       (7) Silahlı Kuvvetlerde yürütülen SAİ faaliyetlerinin ilgili Bakanlık, Kamu Kurum ve kuruluşları ile koordine edilmesidir.

      b. Doğal Afetlerde SAİ Faaliyetleri :

      Doğal afetlerde yapılacak yardıma ilişkin görev ve faaliyetlere ilişkin Sivil ve Askeri Makamlar, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası başta olmak üzere ilgili Kanun, Tüzük, Yönetmelik ve Yönergelerde açıkça belirlenmiştir. Bu kapsamda;

      (1) Yurtiçinde bir doğal afetin vukuu halinde; Mahalli Mülki Amirleri, Türk Silahlı Kuvvetlerinden acil yardım ve hizmet talebinde bulunmaya yetkilidir.

      (2) Doğal afetlerde yardım görevi alan askeri birlikler kendi komutanlarının sevk ve idaresinde, ancak Mülki İdare Amirleri ile koordineli olarak hareket ederler.

      (3) Doğal afetlerde askeri birliklerin yardımı gerekli olmakla birlikte, bunlar asli sorumlu kuruluşların yerlerini alamazlar. Özel ekipler bölgeye intikal ettikçe, yardım faaliyetleri bu teşkillere devredilir ve yardım görevlerini tamamlayan askeri birlikler asli görev yerleri ve görevlerine dönerler.

      (4) Yurt içinde meydana gelen veya karşılaşılan felaketlerde, hangi askeri makamlardan yardım isteneceği ve bu yardımın hangi şartlarda ve nasıl sağlanacağı, önceden hazırlanan “Doğal Afet Yardım Planları” çerçevesinde olmaktadır.

      c. Kriz ve Savaş Dönemlerinde SAİ Faaliyetleri :

      Kriz ve savaş hallerinde sivil ve askeri kesim arasında Sivil-Asker İşbirliğine ilişkin faaliyetlerin nasıl yürütüleceğine ilişkin usul ve esaslar, Türk Milli Mevzuatında ayrıntılı olarak yer almış olup, askeri kesimin bir savaş halinde desteklenmesi için Bakanlık, Kamu Kurum ve Kuruluşları ile askeri kesim arasında, barış döneminde hazırlanan çeşitli protokoller bulunmakta, ayrıca seferberlik ve savaş hallerinde uygulanacak Milli Sivil-Asker İşbirliğine ilişkin faaliyetler yer almaktadır.

      d. TSK’de SAİ’ne İlişkin Gelişmeler :

Mevcut ve potansiyel kriz/çatışmaların yoğun olduğu Balkanlar, Kafkaslar ve Ortadoğu’nun ortasında bulunan ülkemizin; uluslararası anlaşmalardan doğan sorumluluğunu yerine getirerek gerek çevresindeki gerekse değişik bölgelerde icra edilecek Barışı Koruma Operasyonları ile İnsani Yardım Operasyonları’nda görev alabileceği değerlendirilmiş ve NATO’da başlatılan çalışmalara paralel olarak hem NATO bünyesinde, hem de Milli olarak kullanılmak üzere TSK bünyesinde de bir SAİ Birliği’nin kurulması çalışması 2000 yılında tamamlanarak, söz konusu Birlik faaliyete geçirilmiştir.

TSK SAİ Alay Komutanlığı adı altında faaliyete geçen birliğin, halen yurtiçi ve yurtdışı eğitim ve kurslarla personelinin yetiştirilmesine devam edilmekte, Bosna-Hersek ve Kosova’da görev yapan birliklerimizde görev alarak deneyim kazanması sağlanmaktadır.

Ayrıca, TSK içinde ortak SAİ anlayışının oluşturulması maksadıyla, bir doküman da hazırlanarak yayımlanmıştır.